پنج شنبه18 شهريور 1389                         خانه تماس با ما بایگانی  
 
 
بازدید: 118 تن
 

نارین قلعه در سردرود یادمانی گران‌بها از دوران اورارتو


مهندس توفیق وحیدی آذر

پارك مرخونی «سردرود» در ارتفاعات این شهر، پاسدار مهمی است كه قدمت آن به هزاره اول پیش از میلاد مسیح می‌رسد. شیوه‌ای كه در حفظ این آثار كهن، در این مكان به كار رفته، برای ما شیوه‌ای بدیع است: حفظ آثاری از زمان‌های دوردست درمیان بوستانی سرسبز و زیبا، كه به سهولت در معرض دید تماشاگران قرار می‌گیرد.

 

سردرود بالای تپه كم ارتفاعی از دامنه‌های سهند در نزدیكی شهر تبریز قرار دارد. سردرود به غیر از نارین قلعه، آثار كهن بساری چون مزار قیس، مزار سلطان پیر، كاروانسراها و آب‌انبارها و قناعت‌ها و چشمه‌های قدیمی دارد.

 

نام سردرود را به دوره اوراتوریی ساردوری یا سر دور دوم مربوط به سده هشتم قبل از میلاد نسبت می‌دهند. اوراتورها یكی از دو امپراطوری آن دوران به همراه آشوریان بودند كه بنا به نوشته دیاكونوف در كتاب تاریخ ماد ساردوری دوم در سال 743 از میلاد، به دست تیگلت پیلسر سوم فرمان‌روای آشور كشته شد.

 

ابعاد قلعه پانصد متر در هفت صدمتر و ارتفاع آن 5/14 متر بوده است. با این حال خارج از دیوارهای فعلی قلعه نیز درحین شخم زدن، تعداد زیادی سفال مربوط به دوران‌های مختلف تاریخ پیدا شده است. در بخش مركزی قلعه تعدادی قلوه سنگ پراكنده شده، كه این سنگ‌ها احتمالاً اجزای یك تاسیسات هم درون قلعه هستند كه در طول گذر زمان از بین رفته است.

 

آثار سفالینه های مربوط به دوره اوراتور در دورن دیوارهای چینه‌ای قلعه‌های اسلامی منطقه به دست آمده كه با توجه به آثار سفالینه‌های پراكنده از دوران مختلف در سطح قلعه و برج و بارو و دیوارهای چینه‌ای با قطر 2 متر و ارتفاع بیش از 6 متر، می‌توان حدس زد كه قلعه بعد از ویرانی به دلیل موقعیت ممتازش مجدداً در ادوار مختلف به كار گرفته شده است. این تفكر را تكه سفال‌های قرمز، ساده سفال‌های پارتی و سفال‌های لعابدار منقوش دوران اسلامی قرون 7 و 8 تایید می‌كند.

 

در منتهی الیه بخش شرقی قلعه در بالای تپه‌ای كوچك موسوم به تابیه چندین گور قدیمی دیده می‌شوند كه روی استخوان‌ها با گل اخراد پوشانیده شده است. البته پیدا شدن این گروها ناشی از حفاری‌های غیر مجاز هستند. آثار آخرین استقرار در این محل، نشانه‌های برج و باروی دوران اسلامی را داراست كه به تدریج در حال از بین رفتن هستند.

 

این قلعه‌ با توجه به قدمت آن كه به هزاره اول قبل از میلاد مسیح می‌رسد و به لحاظ موقعیت ممتاز جغرافیایی و دست نخوردگی آن، اطلاعات با ارزش از فرهنگ و هنر گذشتگان میهن‌مان را ارایه می‌نماید.

این قلعه به شماره 6171 در تاریخ 7/7/1381 در فهرست میراث [یادمان‌های] فرهنگی درآمده است.

 

 جای گیری قلعه در میان پارك بزرگ مرخونی و چین روشی برای حفظ سایر آثار كهن باقی‌مانده از نیاكان‌مان می‌تواند موجب ایجاد تسهیل در حفظ و نگهداری آنان شده و با سرمایه‌گذاری‌های فرهنگی و ارایه‌ی اطلاعات، زمینه‌ساز جلب سیاحت‌گران بسیاری به منطقه شود.



فرستادن دیدگاه ها
نام ونام خانوادگی:
ایمیل:    
دیدگاه ها:  



 
 
 
  گروههای جستار:
 
 
 
     پربازدیدترینها: 
 
ريشه و تبار مردم آذربايجان

« پان تركيسم و وحدت ملي ایران »

همه مردم فلات ايران، از يك ريشه‎اند

پان تركيسم و وحدت ملي ايران (بخش نخست)

سفر از ممالک محروسه به فدرالیسم قومی